Starożytna triera na Akropolu w Lindos

Rodos kojarzy się przede wszystkim z piękną pogodą, krystalicznie czystą wodą i doskonałymi warunkami do żeglowania. Dla miłośników morza wyspa kryje jednak znacznie więcej atrakcji niż tylko nowoczesne mariny i malownicze zatoki. Jednym z najciekawszych miejsc związanych z historią żeglugi jest Akropol w Lindos, gdzie od ponad dwóch tysięcy lat znajduje się niezwykły relief przedstawiający starożytny okręt wojenny.

Dla współczesnego żeglarza jest to wyjątkowa okazja, aby spojrzeć na morską historię nie przez pryzmat muzealnych modeli czy rysunków archeologicznych, lecz autentycznego zabytku wykonanego przez ludzi, którzy sami budowali i użytkowali okręty na Morzu Egejskim.

Lindos – miasto żeglarzy i kupców

Położone na wschodnim wybrzeżu Rodos Lindos było jednym z najważniejszych miast starożytnej wyspy. Dzięki dogodnemu położeniu naturalny port stał się centrum handlu morskiego oraz bazą dla floty wojennej. To właśnie stąd mieszkańcy Rodos kontrolowali znaczną część szlaków handlowych we wschodniej części Morza Śródziemnego.

W okresie hellenistycznym Rodyjczycy należeli do najwybitniejszych żeglarzy swojej epoki. Ich okręty słynęły z szybkości, zwrotności i wysokiego poziomu kunsztu szkutniczego. Wyspa bogaciła się dzięki handlowi morskiemu, a jej mieszkańcy doskonale rozumieli, że potęga ekonomiczna zależy od panowania na morzu.

Okręt wykuty w skale

Tuż przy wejściu na Akropol znajduje się niezwykły relief przedstawiający rufę starożytnego okrętu wojennego. Monument został wykuty bezpośrednio w skale na początku II wieku p.n.e. i stanowił podstawę brązowego posągu poświęconego Hagesandrosowi, synowi Mikiona.

Według zachowanych inskrypcji pomnik został wystawiony dla uczczenia zwycięstwa morskiego Rodyjczyków.

Choć do naszych czasów nie zachował się sam posąg, relief okrętu przetrwał ponad 2200 lat i nadal pozwala podziwiać kunszt starożytnych artystów oraz wiedzę konstruktorów okrętów.

Triemiolia – szybki okręt wojenny

Przedstawiona na reliefie jednostka określana jest jako triemiolia. Był to charakterystyczny typ okrętu wojennego używanego przez flotę Rodos.

Jednostka została zaprojektowana przede wszystkim z myślą o szybkości oraz zwrotności. Według badań archeologicznych załoga mogła liczyć około 144 ludzi. Wioślarze rozmieszczeni byli w trzech rzędach, co pozwalało osiągać dużą prędkość przy zachowaniu stosunkowo smukłego kadłuba.

W praktyce można ją porównać do współczesnych szybkich jednostek patrolowych lub okrętów przechwytujących. Nie była to jednostka przeznaczona do przewozu ładunków, lecz do walki i szybkich manewrów na morzu.

Co można zobaczyć na reliefie?

Dla osób interesujących się budową jednostek pływających relief stanowi niezwykle cenne źródło informacji.

Widoczne są między innymi:

• kształt rufy i przebieg poszycia kadłuba,
• charakterystyczne wygięcie burt,
• apluster (aphlaston), czyli ozdobne zakończenie rufy,
• bogato zdobione stanowisko sternika,
• elementy konstrukcyjne związane z organizacją pokładu.

Szczególnie interesujące jest odwzorowanie linii kadłuba. Nawet po ponad dwóch tysiącach lat można dostrzec, jak dużą wagę przykładano do hydrodynamiki i właściwości manewrowych jednostki.

Morska potęga starożytnego Rodos

Znaczenie floty dla mieszkańców wyspy było ogromne. Rodyjczycy stworzyli jedne z najnowocześniejszych regulacji morskich starożytnego świata. Tak zwane Prawo Morskie Rodos przez wiele stuleci wpływało na rozwój prawa handlu morskiego w basenie Morza Śródziemnego.

Wyspa była również domem dla wybitnych konstruktorów okrętów, nawigatorów i kupców. Nic więc dziwnego, że motyw okrętu znalazł się w jednym z najważniejszych miejsc kultu religijnego na wyspie.

Dla mieszkańców Lindos morze nie było jedynie źródłem utrzymania. Stanowiło fundament ich tożsamości oraz potęgi politycznej.

Żeglarska lekcja historii

Podczas zwiedzania Akropolu większość turystów skupia uwagę na świątyni Ateny Lindyjskiej, średniowiecznych murach joannitów oraz spektakularnych widokach na Morze Egejskie. Dla żeglarzy prawdziwą perełką może okazać się właśnie ten niepozorny relief wykuty w skale.

To jeden z nielicznych zabytków pozwalających zobaczyć, jak wyglądały okręty wojenne używane przez mieszkańców Rodos ponad dwa tysiące lat temu. Stojąc przed nim trudno nie pomyśleć o tysiącach żeglarzy, kupców i wojowników, którzy przez stulecia wypływali z tutejszych portów na wody Morza Egejskiego.

Jeżeli podczas wakacji na Rodos odwiedzicie Lindos, warto zatrzymać się przy tym zabytku na dłuższą chwilę. Dla miłośników żeglarstwa jest on znacznie więcej niż tylko kolejnym elementem starożytnych ruin. To fragment historii morskiej zapisanej w kamieniu. W 2026r bilet do muzeum dla osoby dorosłej kosztował 20 Eur a dzieci wchodzą bezpłatnie.

Przeczytaj artykuły o podobnej tematyce:

Jukung, tradycyjne łodzie rybackie z Bali
Śruby napędowe do jachtów
Skalopsy na jachcie
Seekeper -system stabilizujący jacht